1. Kademe Spor ve Sağlık Bilimleri – Sınav Konuları
10 Haziran 2026
🦴 1. Temel İnsan Anatomisi ve Hareket Sistemi
Anatomik Terminoloji: Vücudun temel anatomik duruşu, yönetsel terimler, vücut düzlemleri (sagital, frontal, transvers) ve eksenleri.
İskelet Sistemi: Kemik çeşitleri, eklem yapıları, eklem hareketleri (fleksiyon, ekstansiyon, abdüksiyon, addüksiyon) ve omurganın temel yapısı.
Kas Sistemi: Kas dokusu türleri, iskelet kaslarının yapısı, sporda aktif rol oynayan majör kas grupları (göğüs, sırt, bacak, omuz, kol ve merkez bölge kasları) ve bunların fitness hareketlerindeki temel görevleri.
🫁 2. Temel Fizyoloji ve Enerji Sistemleri
Hücre ve Doku Fizyolojisi: Hücrenin yapısı, organeller ve egzersiz esnasında hücre düzeyinde meydana gelen temel değişimler.
Enerji Sistemleri (Giriş): Egzersizin süresine ve şiddetine göre vücudun enerji üretme yolları; Anaerobik Alaktasit (ATP-CP), Anaerobik Laktasit (Glikolitik) ve Aerobik (Oksidatif) sistemlerin temel özellikleri.
Kardiyorespiratuar Sistem (Kalp-Solunum): Kalbin yapısı, kan dolaşımı (büyük ve küçük dolaşım), egzersiz esnasında nabız (kalp atım sayısı), kan basıncı (tansiyon) ve solunum frekansının verdiği akut tepkiler.
🍎 3. Sporcu Sağlığı ve Temel Beslenme İlkeleri
Temel Besin Öğeleri: Makro besinlerin (karbonhidratlar, proteinler, yağlar) ve mikro besinlerin (vitaminler, mineraller, su) vücuttaki temel işlevleri ve enerji değerleri.
Egzersiz Öncesi ve Sonrası Beslenme: Antrenman öncesinde, esnasında ve sonrasında tüketilmesi gereken genel besin ve sıvı (hidrasyon) miktarları. Dehidrasyonun (sıvı kaybı) performans üzerindeki olumsuz etkileri.
Genel Sporcu Sağlığı: Düzenli egzersizin bağışıklık sistemi üzerindeki etkileri, sürantrene (overtraining – aşırı yüklenme) belirtileri ve genel sağlık taramalarının önemi.
🚑 4. Sporda İlk Yardım ve Acil Müdahale Esasları
İlk Yardımın Temel Kuralları: İlk yardımın tanımı, amaçları, olay yerinin değerlendirilmesi ve hayat kurtarma zinciri (ABC kuralı).
Yumuşak Doku Yaralanmalarında İlk Yardım: Fitness salonlarında sıkça karşılaşılan burkulma, incinme, kas çekmesi, ezilme ve kramplarda acil müdahale protokolü olan RICE (Rest: Dinlenme, Ice: Buz, Compression: Kompresyon/Bandaj, Elevation: Yukarı Kaldırma) uygulaması.
Acil Durum Yönetimi: Kanamalar, bayılma, şok, ısıya bağlı rahatsızlıklar (güneş çarpması, sıcak bitkinliği) durumlarında antrenörün yapması gereken ilk müdahaleler ve yapılmaması gereken hatalar.
🏋️♂️ 5. Fiziksel Uygunluk (Fitness) ve Sağlıklı Yaşam
Fiziksel Uygunluk (Physical Fitness) Bileşenleri: Sağlık ilişkili bileşenler (kardiyovasküler dayanıklılık, kas kuvveti, kas dayanıklılığı, esneklik, vücut kompozisyonu) ve beceri ilişkili bileşenlerin (koordinasyon, denge, sürat, çeviklik, reaksiyon zamanı) tanımı.
Hareketsiz Yaşam (Sedanter Yaşam) Riskleri: Hipokinetik hastalıklar (obezite, diyabet, kardiyovasküler rahatsızlıklar) ve egzersizin bu hastalıklardan korunmadaki rolü.
Egzersiz Reçetesinin Temel İlkeleri: Antrenman planlamasının en temel bileşenleri olan FITT (Frequency: Sıklık, Intensity: Şiddet, Time: Süre, Type: Tür) prensibine giriş.